Канадада жойлашган Ватерлоо ва Лейкхед университетлари генетиклари тадқиқотчи Жон Франклиннинг қутб экспедицияси сирини ошкор қилди. Унинг экипажи 1845 йил 19 майда Шимоли-ғарбий довон (арктика)ни ўрганиш учун йўлга чиққан ва кейин ғойиб бўлган.

Мутахассислар саёҳат иштирокчиларидан бирининг шахсини аниқлашди. У Эребус кемасининг катта офицери Жеймс Фицджеймс бўлиб чиқди. Олимлар бу кашфиётга деоксирибонуклеин кислотаси таҳлили туфайли эришди. Улар экспедиция аъзоларидан бирининг пастки жағидаги ДНКни текшириб, уни Фицджеймс авлодининг ДНКси билан солиштиришди. ДНК мос келди. Бироқ жағда каннибализм излари топилган.

“Биз яхши сифатли намуна билан ишладик. Бу бизга Й хромосома профилини яратиш имконини берди. Бизга омад кулиб боқди. Жон Франклиннинг йўқолган экспедицияси тарихининг бир қисми очилди”, дейди экспертлар.

Ушбу излар ғойиб бўлган экспедициянинг аянчли тақдирига ишора қилади. Унинг иштирокчилари ҳар қандай ҳолатда ҳам омон қолишга ҳаракат қилишган. Олимларнинг фикрича, Фицджеймснинг жағида кециклар бўлган. Бу жасад ўлимдан кейин каннибализация қилинганидан далолат беради. Шунингдек, бундай излар ўша юришнинг бошқа иштирокчиларида ҳам топилган.

Экспедицияда 129 киши иштирок этган. Улар иккита кемада — Эребус ва Террорда очиқ денгизга сузиб кетишган. Саёҳат пайтида Франклин экипажи Қирол Уилям ороли яқинидаги Виктория бўғозидаги музга ёпишиб қолган. Баъзи аъзолар материкдаги Орқа дарёга боришга уринаётганда ҳалок бўлган. Бошқалар Қирол Уилям оролида вафот этган. Фақат 30-40 киши мақсадга эриша олган. Бироқ улар энг яқин аҳоли пунктларидан узоқда бўлгани учун совуқдан ҳалок бўлган.