Фарзанд тарбияси ва инсоний бурч
XS.UZ
Шавкат Мирзиёев ва Мун Чжэ Ин Жанубий Корея Миллий музейига ташриф буюрди Ўзбекистон Президенти Корея Республикаси Бош вазири билан учрашди Тадбиркорлар манфаатларини таъминлаш — эътиборда Ҳуқуқий ислоҳотлар юрт равнақи ва аҳоли фаровонлигига хизмат қилмоқда Уч марта ҳосил берувчи ўсимлик андижонлик фермерларга мўмай даромад келтирмоқда Барқарор ва кафолатли таъминот Бугунидан рози, келажакка ишончи мустаҳкам халқ Таълим, тарбия, тарғибот Мавсумга тайёргарлик: муаммолар бартараф этилмоқда «Электрон поликлиника» Миллий санъатимиз жилоси хорижликларни мафтун этмоқда Сувга чидамли Футболни ривожлантиришда замонавий ёндашув зарур Вулқон хавфи ДНК текшируви ойдинлик киритди Буюк Британия кучли бешликдан чиқиб кетди Тўққиз йиллик можаро жамоатчилик иштирокида ҳал этилди Ўзбекистон — Жанубий Корея: Стратегик шериклик муносабатларида янги босқич Тошкентда "High Tech City" маъмурий-маиший мажмуа қурилади Ўзбекистон – Қирғизистон ўртасидаги битим кучга кирди. У нима ҳақда эди? ОТМларда сиртқи ҳамда кечки бўлимлар очилди Муддатли ҳарбий хизматчилар ва резервчиларнинг хатлари махсус маркаланган почта конвертларида жўнатилади  Адлия вазирининг ўринбосари БМТнинг ИҲОКБ ва Тараққиёт дастури экспертлари билан учрашди Пан Ги Мун: Ўзбекистоннинг ички ва ташқи сиёсатдаги янги ташаббусларини қўллаб-қувватлайман Мирзиёев Корея Миллий Ассамблеяси Фахрий меҳмонлар китобига нималарни ёзди? Шавкат Мирзиёев БМТ собиқ Бош котиби Пан Ги Мун билан учрашди Ўзбекистон Президенти Корея Республикаси Миллий Ассамблеясида бўлди Тошкент шаҳрида “Марказий Осиё давлатларининг сув бўйича ҳамкорлигига 25 йил: эришилган тажриба, истиқболдаги вазифалар” мавзуида Корея Республикаси Бош вазири ўринбосари: Ўз мамлакатининг ривожига бу қадар катта аҳамият берадиган давлат раҳбарини жуда Корея Республикаси савдо, энергетика ва саноат вазири: Навоийдаги логистика марказини минтақадаги етакчи марказга айланади
  • 09 Февраль 2017

Фарзанд тарбияси ва инсоний бурч

Оқил ва одобли фарзанд — ота-онанинг фахри, жамиятнинг бойлиги. Шу боис озод ва обод мамлакатимизда навқирон авлод тарбияси устувор аҳамиятга эгадир. Бу борадаги вазифаларни амалга оширишда аждодларимиз -меросининг, хусусан, Алишер Навоий асарларининг ўрни беқиёс.

Шоир битикларини чуқур ўрганиш, мисралар қатидаги теран маъноларни англаш ёшларимиз феъл-атворидаги айрим қусурларни барҳам топтиришга, маънавий юксак авлодни камолга етказишга ёрдам беради.

Алишер Навоий инсонни комилликка чорлар экан, аввало, унинг одоби хусусида кўп тўхталади. Мутафаккирнинг фикрича, инсон одобини белгиловчи ёрқин фазилатлардан бири ота-онага ҳурмат-эҳтиромдир:

Иста ато йўлида 

 жон фидо қилмоқ,

Қуллуқ аноға ҳам 

улча имкон қилмоқ.

Зуҳди абад истасанг 

фаровон қилмоқ,

Бил они ато-аноға эҳсон қилмоқ.

Она — табиатнинг мўъжизаларидан бири. У инсон наслини давом эттириш, фарзанд тарбиялаш, келажакни таъминлашдек улуғвор ва масъулиятли вазифани зиммасига олган. Уни бажариш йўлида тоғ келса, кемиради, сув келса, -симиради. Она кулса, олам кулади, қадамлари остида “тупроқ гуллайди”. 

Ривоятларга кўра, шоҳ Искандар умри поёнига етганлигини англаб, онасига мактуб ёзади. Мактубда дунёни бошдан-оёқ фатҳ этиш истаги туфайли онасини айрилиқлар бағрига ташлаганлиги, ундан йироқ кетиб қийнаганлиги учун узр сўрайди. Бу надоматни Алишер Навоий шундай ифодалайди:

Керак эрди, то кирди мағзимга ҳуш,

Хирад токи солди димоғимга жўш,

 

Демон қилсам эрди ўғуллуқ санга,

Қабул айласам эрди қуллуқ санга.

 

Санга айлабон хоки даргоҳлиқ,

Анинг отин этсам эди шоҳлиқ.

Алишер Навоий “Ҳайрат 

ул-аброр” достонида ота-онанинг фарзанд олдидаги бурч ва вазифалари хусусида ҳам тўхталади. Аввало, фарзанд дунёга келгач, ота-она унга муносиб исм қўйиши зарур. Иккинчидан таълим-тарбия бериш учун муаллим чақириши, шунингдек, болага меҳр бериши лозим. Ота-оналар фарзанд тарбиясига масъулдирлар ва азалдан улар ўз бурчларини амалда бажариб келганлар. Ота-она фарзанд дунёга келган кундан бошлаб уни меҳр билан парваришлайди, қорнини тўйдиради, устини бутлайди, ҳаётда ўз ўрнини топсин дея илмли, маълумотли қилишга интилади. Қисқача айтганда, бутун куч-қувватини, борини фарзанди учун бахшида этади. Бундай болажонлик давлатимиз томонидан олиб борилаётган эзгу ислоҳотларга ҳам сингдирилганлиги янада ибратлидир. Хусусан, “Соғлом она ва бола йили” Давлат дастури доирасида ҳаётга татбиқ этилган чора-тадбирлар фикримизга яққол тасдиқ бўла олади. 

Шоир ота-онага хизматни тенг қил, хизматинг қанча ортиқ бўлса ҳам, уни шунча кам деб бил, дея уқтиради. Отанг олдида бошингни фидо қилиб, онанг боши учун бутун жисмингни садақа қилсанг арзийди! Икки дунёнг обод бўлишини истасанг, шу икки одамнинг розилигини ол.

Фарзанди учун ўзини фидо этган ота-онанинг хизматини қилиб, кўнглини овлаб, ширин сўз ва меҳрибончиликлар билан уларнинг дилини шод этишдан ҳам улуғроқ ва савоблироқ иш борми?! Ота-онанинг иззат-ҳурматини ўрнига қўйиб, уларнинг розилигини олган фарзандга саодат ёр бўлади. 

Отабек ИСМОИЛОВ,

Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси аъзоси.

 

СЎНГГИ ЯНГИЛИКЛАР